---
title: "Zambia: ryzyko klimatyczne i mapa zagrożeń · Criora"
description: "Zambia: ryzyko 51 na 100, średnie. Główne zagrożenia: epidemie i susze. Na podstawie danych Banku Światowego, INFORM i ND-GAIN."
url: "https://criora.com/pl/atlas/ZMB"
language: "pl"
---

# Zambia Ryzyko klimatyczne i mapa zagrożeń

Zambia: ryzyko 51 na 100, średnie.

Region
:   Afryka

Subregion
:   Afryka Wschodnia

Dochód
:   Niższy średni

1. Słabe
2. Niskie
3. Średnie
4. Wysokie
5. Skrajne

Niektóre zagrożenia są tu silne, a kraj słabo sobie z nimi radzi, ale ocena uwzględnia też pozostałe składniki poniżej, łagodniejsze, więc ogólne ryzyko jest średnie.

## Główne zagrożenia

| Wartość | Zagrożenie |  | Ryzyko |
| --- | --- | --- | --- |
| 6,1 na 10 | Epidemie |  | Wysokie |
| 5,5 na 10 | Susza |  | Średnie |
| 4,8 na 10 | Powódź rzeczna |  | Średnie |

[Poniżej jeszcze 5 zagrożeń: konflikty (5,4 na 10), trzęsienie ziemi (2,5 na 10), powódź przybrzeżna (0,0 na 10), tsunami (0,0 na 10), wiatr cyklonów tropikalnych (0,0 na 10).](https://criora.com/pl/atlas/ZMB#threats)

Oceny INFORM wynoszą od 0 do 10: im częściej i silniej uderza zagrożenie i im więcej ludzi mieszka tam, dokąd sięga, tym wyżej.

Ocenę INFORM dla epidemii najbardziej podnosi tu wskaźnik „malaria” (9,4 na 10).

Przyszłość
:   [+3,3 °C do 2080 roku w porównaniu z latami 1970-2000, jeśli emisje będą dalej rosnąć](https://criora.com/pl/atlas/ZMB#future)

Miasta
:   [Lusaka](https://criora.com/pl/atlas/ZMB#cities)

Mapa zagrożeń

[Mapa zagrożeń: Susze: ryzyko suszy na każdym obszarze, od niskiego do skrajnie wysokiego. Źródło: WRI Aqueduct.](https://criora.com/pl/?lat=-15.414698&lon=28.281382&layer=aqueduct_water_stress%3A%3Adrr&band=1)

Niski  Niski-Średni  Średni-Wysoki  Wysoki  Ekstremalnie wysoki

Susze: ryzyko suszy na każdym obszarze, od niskiego do skrajnie wysokiego. Źródło: WRI Aqueduct.

[Otwórz pełną mapę](https://criora.com/pl/?lat=-15.414698&lon=28.281382&layer=aqueduct_water_stress%3A%3Adrr&band=1)

Również na mapie: [powodzie rzeczne](https://criora.com/pl/?lat=-15.414698&lon=28.281382&layer=flood_riverine%3A%3Ainundation&band=1) · [trzęsienia ziemi](https://criora.com/pl/?lat=-15.414698&lon=28.281382&layer=seismic_hazard%3A%3Apga_475&band=1) · [pożary](https://criora.com/pl/?lat=-15.414698&lon=28.281382&layer=burned_area%3A%3Aclimatology_22yr&band=1)

---

## Zdarzenia na żywo

Katastrofy, które wciąż trwają, i obowiązujące oficjalne ostrzeżenia, według służb, które je śledzą.

Puls Ziemi, od 0 do 100. Rośnie wraz z liczbą ludzi, którym teraz zagrażają katastrofy; 90 odpowiada tsunami z 2004 roku.

[Otwórz mapę na żywo](https://criora.com/pl/?ref=atlas-pulse)

## Dlaczego ocena wynosi 51

Ocena ogólna składa się z pięciu części; każda z nich też wynosi od 0 do 100: im wyżej, tym większe ryzyko. W ciągu 5 lat: o ile punktów zmieniła się część, plus oznacza wzrost. Gdzie zmiany brak, źródło nie ma danych z pięciu lat.

Przez 5 lat Ryzyko

1. 37  Klimat i energia   Niskie    Powodzie, susze, cyklony i epidemie, upał i mróz, energia i emisje.
2. 28  Przyroda   -0,6   Niskie    Woda, żywność, zdrowie, lasy i to, jak uderzy w nie zmiana klimatu; trzęsienia ziemi i tsunami.
3. 54  Społeczeństwo   Średnie    Ubóstwo, zdrowie, edukacja, nierówności, konflikty i ludzie zmuszeni opuścić dom.
4. 69  Ryzyko słabego rządzenia   Wysokie    Jak źle działają władze, szpitale, łączność, drogi i przygotowanie na katastrofy.
5. 67  Ryzyko słabej adaptacji   -0,4   Wysokie    Na ile gospodarka, władze i społeczeństwo nie są gotowe inwestować w ochronę przed zmianą klimatu.

## Jakie są jeszcze zagrożenia?

Jak silne jest każde zagrożenie, w skali indeksu ryzyka INFORM od 0 do 10.

| Wartość | Zagrożenie |  | Ryzyko |
| --- | --- | --- | --- |
| 5,4 | Konflikty |  | Średnie |
| 2,5 | Trzęsienie ziemi |  | Niskie |
| 0,0 | Powódź przybrzeżna |  | Słabe |
| 0,0 | Tsunami |  | Słabe |
| 0,0 | Wiatr cyklonów tropikalnych |  | Słabe |

INFORM nie ocenia pożarów lasów. Według danych satelitarnych w przeciętnym roku od 2002 do 2023 płonęło tu około 30,6% lądu, łącznie z wypalaniem pól (NASA GFED).

Konflikty nie są zagrożeniem naturalnym, ale INFORM ocenia konflikty zbrojne w kraju i ryzyko kolejnych w tej samej skali co pozostałe zagrożenia.

## El Niño

El Niño, czyli ocieplenie powierzchni tropikalnej części Pacyfiku, pojawia się co 2-7 lat i na kilka miesięcy zmienia opady i temperaturę w wielu częściach świata. El Niño już trwa. Według NOAA będzie silny lub bardzo silny mniej więcej do marca, a potrwa mniej więcej do maja.

Co dawne El Niño przynosiły temu krajowi w tych samych miesiącach roku:

Listopad-styczeń
:   Livingstone i szersza okolica, gdzie mieszka 11% ludności kraju: cieplej niż zwykle, 16 z 26 lat od 1950 roku, w których w tych miesiącach trwał El Niño; zwykle bywa około 9. Wyraźny sygnał.

Grudzień-luty
:   Suszej niż zwykle: 14 z 27 lat od 1950 roku, w których w tych miesiącach trwał El Niño; zwykle bywa około 9. Słaby sygnał, być może przypadek.

Styczeń-marzec
:   Cieplej niż zwykle: 15 z 23 lat od 1950 roku, w których w tych miesiącach trwał El Niño; zwykle bywa około 8. Wyraźny sygnał.Chingola i szersza okolica, gdzie mieszka 3% ludności kraju: suszej niż zwykle, 15 z 23 lat od 1950 roku, w których w tych miesiącach trwał El Niño; zwykle bywa około 8. Wyraźny sygnał.

„Suszej niż zwykle” znaczy, że na tle wszystkich lat pomiarów w tym kraju te miesiące znalazły się w najsuchszej jednej trzeciej. Licząc wszystkie lata, zdarza się to raz na trzy lata.

Wiersz, w którym pada nazwa miasta, dotyczy jego okolic: tam El Niño zostawił wyraźny sygnał, którego nie widać w średniej dla kraju.

[Na które jeszcze kraje wpływa El Niño](https://criora.com/pl/atlas/el-nino#ZMB)

## Klimat do 2050 i 2080 roku

Dwie przyszłości: jeśli emisje będą dalej rosnąć i jeśli przestaną rosnąć. Jakie scenariusze za nimi stoją, podaje przypis na końcu.

+3,3 °C

### Temperatura

w 2080 roku, jeśli emisje będą dalej rosnąć

1970-200020502080

Jeśli emisje będą dalej rosnąć
:   +2,4 °C → +3,3 °C

Jeśli emisje przestaną rosnąć
:   +1,8 °C → +2,5 °C

Najgorętszy miesiąc: cieplej o około 4,5 °C do 2080 roku, jeśli emisje będą dalej rosnąć.

+42 mm

### Roczna suma opadów

w 2080 roku, jeśli emisje będą dalej rosnąć

1970-200020502080

Jeśli emisje będą dalej rosnąć
:   -7 mm → +42 mm

Jeśli emisje przestaną rosnąć
:   -2 mm → -19 mm

Najsuchszy miesiąc: do 2080 roku mniej więcej tyle samo opadów, nawet jeśli emisje będą dalej rosnąć. W 2025 roku spadło średnio w kraju około 1120 mm, więc przyrost do 2080 roku wyniesie około 4 % rocznej sumy.

10%

### Obszar pod silną presją na wodę

w 2080 roku, jeśli emisje będą dalej rosnąć

Teraz20502080

Jeśli emisje będą dalej rosnąć
:   10% → 10%

Jeśli emisje zostaną ograniczone
:   10% → 11%

Udział obszaru, na którym ludzie i rolnictwo pobierają dużą część wody odnawianej przez rzeki i wody podziemne, według zlewni WRI Aqueduct; dziś 7,4%. WRI ocenia każdą zlewnię w całości, więc udział zmienia się skokowo, w górę lub w dół, gdy duża zlewnia przekracza próg wysokiego niedoboru.

2,7%

### Powodzie rzeczne

w 2080 roku, jeśli emisje będą dalej rosnąć

Teraz20502080

Jeśli emisje będą dalej rosnąć
:   2,7% → 2,7%

Jeśli emisje przestaną rosnąć
:   2,7% → 2,8%

Część lądu pod co najmniej 0,5 m wody podczas stuletniej powodzi rzecznej, ponad wezbranie zwykłego roku, w globalnym modelu WRI Aqueduct; obecnie 2,7%. Każda prognoza to mediana jego pięciu modeli klimatu.

Strefy klimatyczne kraju

Scenariusz

Do 2080 roku 59% obszaru przesunie się w stronę cieplejszej strefy klimatycznej.

Jeśli emisje będą dalej rosnąć: jaką część kraju zajmie każda strefa klimatyczna.

Teraz

Umiarkowany ciepły 56%

38%

2050

Tropikalny 80%

15%

2080

Tropikalny 79%

21%

Umiarkowany ciepły: łagodne zimyTropikalny: gorąco przez cały rokSuchy: mało opadów

Strefy klimatyczne według klasyfikacji Köppena-Geigera (Beck i in. 2023), dziś i według prognoz modeli klimatycznych. Ogólna ocena kraju podana wyżej ich nie uwzględnia.

### Poziom morza

Brak dostępu do morza, nie dotyczy.

Prognozy na podstawie otwartych danych: temperatura i opady z CMIP6 (NASA NEX-GDDP-CMIP6, mediana 5 modeli, względem lat 1970-2000), niedobór wody z WRI Aqueduct 4.0, powodzie z WRI Aqueduct Floods (rzeki: mediana jego 5 modeli klimatu; morze: mediana wzrostu poziomu morza) i poziom morza z IPCC AR6 (mediana). Temperatura i opady to zmiany warunków średnich, a nie liczba skrajnych dni, i żadna z tych liczb nie jest nową oceną ryzyka konkretnego miejsca. Jeśli emisje będą dalej rosnąć: SSP5-8.5 (dla powodzi RCP8.5). Jeśli emisje przestaną rosnąć: SSP2-4.5 (dla powodzi rzecznych RCP4.5). Jeśli emisje zostaną ograniczone: SSP1-2.6, tylko dla niedoboru wody, ścieżka ograniczeń, którą liczy WRI.

## Miasta z własną stroną

Miasta są ułożone według liczby ludności w szacunkach ONZ, od największego. ONZ w jednych krajach liczy miasto w jego granicach, w innych razem z przedmieściami; miasta jednej aglomeracji stoją obok siebie. Na liście są tylko miasta, które mają tu własną stronę.

- [Lusaka](https://criora.com/pl/atlas/ZMB/lusaka)   · 3,47 mln mieszkańców

Lusaka nie należy do górnej ćwiartki dużych miast świata w żadnym zagrożeniu.

## Sprawdź ryzyko pod swoim adresem

Dane dla kraju są średnie: w twojej miejscowości ryzyko może być wyższe lub niższe. Zobacz szczegóły dla konkretnego adresu lub punktu.

### Dowolny adres lub miejscowość

Wpisz adres, miasto lub znane miejsce i zobacz ryzyko dokładnie w tym punkcie.

lub[wskaż punkt na mapie →](https://criora.com/pl/)

## Zambia na tle świata

Miejsce wśród podobnych krajów, od najbezpieczniejszego do najbardziej zagrożonego. Kliknij kraj, aby otworzyć jego stronę.

### Afryka Wschodnia

9. miejsce z 18, licząc od najbezpieczniejszego · połowa grupy ma wynik poniżej 52

1. [5TanzaniaŚrednie49](https://criora.com/pl/atlas/TZA)
2. [6DżibutiŚrednie50](https://criora.com/pl/atlas/DJI)
3. [7ZimbabweŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ZWE)
4. [8ErytreaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ERI)
5. [9ZambiaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ZMB)
6. [10KeniaŚrednie53](https://criora.com/pl/atlas/KEN)
7. [11MalawiŚrednie53](https://criora.com/pl/atlas/MWI)
8. [12BurundiŚrednie54](https://criora.com/pl/atlas/BDI)
9. [13UgandaŚrednie54](https://criora.com/pl/atlas/UGA)
10. [14EtiopiaŚrednie54](https://criora.com/pl/atlas/ETH)

### Afryka

28. miejsce z 54, licząc od najbezpieczniejszego · połowa grupy ma wynik poniżej 51

1. [24Gwinea BissauŚrednie50](https://criora.com/pl/atlas/GNB)
2. [25ZimbabweŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ZWE)
3. [26BeninŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/BEN)
4. [27ErytreaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ERI)
5. [28ZambiaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ZMB)
6. [29GwineaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/GIN)
7. [30Côte d’IvoireŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/CIV)
8. [31KamerunŚrednie52](https://criora.com/pl/atlas/CMR)
9. [32GambiaŚrednie52](https://criora.com/pl/atlas/GMB)
10. [33Sierra LeoneŚrednie53](https://criora.com/pl/atlas/SLE)

### Dochód niższy średni

27. miejsce z 47, licząc od najbezpieczniejszego · połowa grupy ma wynik poniżej 50

1. [23SenegalŚrednie50](https://criora.com/pl/atlas/SEN)
2. [24DżibutiŚrednie50](https://criora.com/pl/atlas/DJI)
3. [25ZimbabweŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ZWE)
4. [26BeninŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/BEN)
5. [27ZambiaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/ZMB)
6. [28NikaraguaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/NIC)
7. [29GwineaŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/GIN)
8. [30Côte d’IvoireŚrednie51](https://criora.com/pl/atlas/CIV)
9. [31KamerunŚrednie52](https://criora.com/pl/atlas/CMR)
10. [32TadżykistanŚrednie53](https://criora.com/pl/atlas/TJK)

### Zestaw dwa kraje obok siebie

Porównaj z dowolnym innym krajem pod kątem wszystkich ryzyk i ich zmiany w ciągu 5 lat.

[Porównaj](https://criora.com/pl/atlas/compare?a=ZMB)

## Wszystkie wskaźniki

Wszystkie wskaźniki, z których złożone są oceny powyżej. Wartość podano tak, jak publikuje ją źródło; ryzyko to ocena od 0 do 100, im wyżej, tym gorzej; dwie ostatnie kolumny porównują tę ocenę z typowym krajem świata i regionu.

Na przykład „Dostęp do czystych paliw”: 9,20 % ludności w 2023 roku. To ryzyko 90,8 na 100; kraj w środku światowej listy ma 8,6, więc różnica ze światem wynosi +82,2.

Najbardziej podnoszą ryzyko: Dostęp do czystych paliw (90,8); Temperatura powierzchni gruntu (71,9); Ryzyko powodzi rzecznych (48,0); najmniej: Indeks suszy (SPEI) (0,0); Dni ze wskaźnikiem upału powyżej 35 °C (0,0); Stopniodni ogrzewania (0,5).

|  |  | Rok |  | Wobec świata | Wobec regionu |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Dostęp do czystych paliw  9,20 % ludności | 9,20 % ludności | 2023 | 90,8 | +82,2 | +4,0 |
| Temperatura powierzchni gruntu  30,7 °C  Temperatura samej powierzchni gruntu, tak jak widzą ją satelity, średnio w roku. Nagrzany słońcem grunt jest cieplejszy od powietrza, więc wartość zwykle przewyższa temperaturę powietrza z prognozy pogody. | 30,7 °C | 2021 | 71,9 | +6,9 | -2,0 |
| Ryzyko powodzi rzecznych  4,8 na 10 | 4,8 na 10 | 2026 | 48,0 | -3,0 | +0,5 |
| Zużycie energii na mieszkańca  804 kg ekwiwalentu ropy na osobę | 804 kg ekwiwalentu ropy na osobę | 2023 | 44,4 | -10,7 | +10,6 |
| Stopniodni chłodzenia  1 674 stopniodni  Suma z roku: o ile stopni średnia temperatura każdego dnia przekracza 18 °C. Im więcej, tym bardziej budynki trzeba chłodzić. | 1 674 stopniodni | 2024 | 39,8 | -12,8 | -26,1 |
| Energochłonność  7,82 MJ na dolara PKB | 7,82 MJ na dolara PKB | 2021 | 38,4 | +20,9 | +14,8 |
| Zanieczyszczenie powietrza PM2,5  24,3 µg/m³ | 24,3 µg/m³ | 2020 | 22,0 | +4,6 | -7,6 |
| Udział energii odnawialnej  83,0 % całkowitej energii | 83,0 % całkowitej energii | 2021 | 13,9 | -61,4 | -16,4 |
| Udział węgla w produkcji energii elektrycznej  10,9 % całości | 10,9 % całości | 2023 | 10,9 | -3,3 | -7,4 |
| Emisje CO2 na mieszkańca  0,54 t CO2e na mieszkańca | 0,54 t CO2e na mieszkańca | 2024 | 9,8 | -18,9 | +0,9 |
| Import energii  9,03 % zużycia energii | 9,03 % zużycia energii | 2022 | 9,0 | -18,7 | -0,4 |
| Udział energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych  92,0 % całości | 92,0 % całości | 2021 | 8,0 | -67,0 | -66,7 |
| Stopniodni ogrzewania  43,9 stopniodnia  Suma z roku: o ile stopni średnia temperatura każdego dnia jest niższa niż 18 °C. Im więcej, tym bardziej budynki trzeba ogrzewać. | 43,9 stopniodnia | 2024 | 0,5 | -10,0 | -0,4 |
| Dni ze wskaźnikiem upału powyżej 35 °C  0,01 dnia | 0,01 dnia | 2024 | 0,0 | -3,8 | -5,3 |
| Indeks suszy (SPEI)  0,17 (poniżej 0: suszej niż zwykle) | 0,17 (poniżej 0: suszej niż zwykle) | 2023 | 0,0 | -12,7 | -19,3 |

Źródła: Bank Światowy, indeks ryzyka INFORM i indeks ND-GAIN. Oceny przeliczono: listopad 2026. Same dane pochodzą z lat 2018-2026; rok każdej wartości podaje tabela powyżej.

O ten kraj możesz też zapytać ChatGPT, Claude lub innego asystenta AI i dostać odpowiedzi oparte na danych Criora.  [Jak podłączyć asystenta](https://criora.com/pl/docs/references/api-and-agents)

## Dla dziennikarzy i badaczy

Zacytuj tę stronę

W jednym wierszu

```
Źródło: Criora (criora.com), na podstawie INFORM, ND-GAIN i Banku Światowego
```

APA

```
Criora. (2026). Zambia: profil ryzyka klimatycznego [Zbiór danych]. Pobrano 13 listopada 2026 z https://criora.com/pl/atlas/ZMB
```

BibTeX

```
@misc{criora_atlas_ZMB_2026,
  author = {{Criora}},
  title = {Zambia: profil ryzyka klimatycznego},
  year = {2026},
  url = {https://criora.com/pl/atlas/ZMB},
  urldate = {2026-11-13}
}
```

Oceny Criora są dostępne na licencji CC BY 4.0. Wskaźniki każdego źródła podlegają warunkom tego źródła.

Osadź na swojej stronie

Bezpłatnie i bez konta. Widżet nie zawiera skryptów i pokazuje dane z tej strony. Zachowaj link do źródła.
